Highlight ghi chú là một trong những thói quen học tập phổ biến nhất của học sinh. Nó mang lại cảm giác hiệu quả, gọn gàng và thậm chí còn khá “đã mắt” khi thấy trang vở đầy màu sắc. Tuy nhiên, phương pháp này hiếm khi thực sự giúp cải thiện kết quả trong kỳ thi.
Nếu bạn từng highlight gần như cả một trang nhưng sau đó lại không nhớ được bao nhiêu, thì bạn không phải là người duy nhất. Vấn đề không nằm ở sự chăm chỉ, mà ở phương pháp học.
Nếu bạn đang tìm kiếm phương pháp ôn thi hiệu quả, điều quan trọng là phải hiểu rõ phương pháp nào thực sự có tác dụng, và phương pháp nào chỉ mang lại cảm giác “đã học”.
Hãy cùng phân tích vì sao việc highlight không hiệu quả như bạn nghĩ, và thay vào đó thì bạn nên ứng dụng các phương pháp ôn thi nào khác.
Ảo giác về việc đã hiểu bài
Highlight dễ tạo ra cảm giác rằng bạn đã hiểu bài.
Khi bạn đọc lại những phần đã highlight, thông tin trở nên quen thuộc. Tuy nhiên, “quen thuộc” không đồng nghĩa với việc bạn có thể nhớ lại hoặc áp dụng kiến thức trong phòng thi. Đây là lý do vì sao việc highlight thường tạo cảm giác hiệu quả nhưng lại không cải thiện trí nhớ.
It’s Too Passive
Highlighting is a passive activity. You are identifying information, not actively thinking about it.
Without challenge, your brain does not build strong memory connections. In contrast, techniques like explaining ideas, answering questions, and applying knowledge are far more effective study techniques for exams because they require real thinking. Effective study techniques require students to actively engage with the material, not just identify it.
Phương thức thụ động
Highlight là một phương thức học tập thụ động. Bạn chỉ đang xác định thông tin, chứ không thực sự suy nghĩ về nó.
Khi không có sự thử thách, não bộ sẽ không hình thành các liên kết ghi nhớ đủ mạnh. Ngược lại, các phương pháp như giải thích, trả lời câu hỏi, và vận dụng kiến thức sẽ hiệu quả hơn nhiều, vì chúng buộc bạn phải suy nghĩ thực sự. Những phương pháp ôn thi hiệu quả luôn yêu cầu sự tham gia chủ động, chứ không chỉ dừng lại ở việc nhận diện thông tin.
Không rèn luyện khả năng nhớ lại và vận dụng kiến thức
Các kỳ thi thường sẽ yêu cầu học sinh phải nhớ lại kiến thức để vận dụng vào câu trả lời.
Khi không còn tài liệu trước mắt, việc “nhận ra” thông tin không còn hữu ích. Highlight chỉ giúp bạn nhận diện, chứ không giúp bạn ghi nhớ và truy xuất thông tin. Vì vậy, nhiều học sinh dù dành nhiều giờ ôn tập vẫn gặp khó khăn khi làm bài thi.
It Encourages Over Highlighting
Many students end up highlighting too much.
When everything is marked, nothing stands out. Your notes become cluttered and less useful, making highlighting even less effective as a study technique for exams.
Dễ dẫn đến highlight quá nhiều
Nhiều học sinh có xu hướng highlight quá nhiều.
Khi mọi thứ đều được đánh dấu, thì không còn gì thực sự nổi bật. Ghi chú trở nên rối rắm và kém hiệu quả, khiến việc highlight càng mất đi giá trị như một phương pháp ôn thi.
Vậy phương pháp nào hiệu quả hơn?
Để cải thiện trí nhớ và kết quả thi, bạn cần chuyển từ phương pháp thụ động sang chủ động.
Dưới đây là một số phương pháp ôn thi hiệu quả:
1. Gợi nhớ chủ động (Active Recall)
Đóng tài liệu lại và cố gắng nhớ thông tin từ trí nhớ của bạn.
Ví dụ:
- Viết ra tất cả những gì bạn biết về một chủ đề
- Trả lời câu hỏi mà không xem lại tài liệu
- Giải thích kiến thức thành tiếng như đang dạy cho người khác
Phương pháp này giúp tăng khả năng truy xuất thông tin, đúng với yêu cầu của các kỳ thi.
2. Luyện tập với đề thi thử
Vận dụng kiến thức là một trong những cách học nhanh nhất.
Hãy sử dụng đề thi cũ hoặc bài tập trong sách để:
- Kiểm tra mức độ hiểu bài
- Xác định điểm yếu
- Làm quen với dạng câu hỏi và yêu cầu của đề thi
3. Tóm tắt lại kiến thức theo cách bạn hiểu
Thay vì highlight, hãy viết lại ý chính theo cách đơn giản của riêng bạn.
Điều này buộc bạn phải xử lý thông tin và kiểm tra xem bạn có thực sự hiểu hay không, thay vì chỉ nhận diện.
4. Ôn tập ngắt quãng (Spaced Repetition)
Ôn lại kiến thức theo các khoảng thời gian thay vì học dồn.
Việc lặp lại theo chu kỳ giúp chuyển thông tin vào trí nhớ dài hạn, từ đó dễ dàng nhớ lại trong phòng thi.
Cải thiện phương pháp ôn thi cùng ITG
Highlight có thể giúp bạn sắp xếp thông tin, nhưng không nên là phương pháp chính. Nó giúp tổ chức nội dung, chứ không giúp ghi nhớ.
Để đạt kết quả tốt trong kỳ thi, học sinh cần tập trung vào các phương pháp chủ động như gợi nhớ, vận dụng và giải thích kiến thức. Đây là những phương pháp ôn thi giúp xây dựng sự hiểu biết thực sự và trí nhớ dài hạn, hai yếu tố quan trọng để thành công trong các kỳ thi.
Những phương pháp ôn thi hiệu quả nhất là những phương pháp phản ánh đúng yêu cầu của bài thi. Tại International Tutor Group, chúng tôi hỗ trợ học sinh vượt qua các thói quen học thụ động và phát triển các phương pháp ôn thi thực sự hiệu quả. Thông qua lộ trình cá nhân hóa cho IB, IGCSE và A Level, đội ngũ giảng viên giúp học sinh tự tin hơn, ghi nhớ tốt hơn và vận dụng kiến thức hiệu quả trong phòng thi.
